Sprawdzian - Twoja Stara Polska TEST

Sprawdzian - Twoja Stara Polska, test (niestraszny), 

cz. 1 walka o Granice https://koperlo.blogspot.com/2025/02/ii-rzeczpospolita-cz-1-wojny-o-granice.html

cz. 2: Państwo, jego sukcesy, problemy, bohaterowie (i antybohaterowie) https://koperlo.blogspot.com/2022/07/ii-rzeczpospolita.html

z każdych zajęć staramy się wyłapać 3-4 kluczowe pojęcia, wydarzenia, postacie; 

Trzeba będzie je uporządkować, np.

chronologicznie lub np. postać do wydarzenia. 

kto był prezydentem, a kto premierem, jaką miał zasługę? z czego słynął? NP.:

• Prezydenci: 3
• premierzy: Paderewski, Witos, 
• ministrowie -gospodarka: Kwiatkowski (Gdynia i COP), Kiedroń (Gdynia i Centr. Magistrala Węglowa), Grabski (ref. finansowa =złotówki)

można wykorzystać notatki: 

    

Zagadnienia: 

• praca będzie podobna do tych co zawsze
• zasadniczo wystarczą podsumowania rozdziału 


• do tego kolejność chronologiczna, co było wcześniej a co później
• kolejność ok. 10 wydarzeń z lat 1918-1939
• Powtórz: postacie,
• 3-5 najważniejszych "terminów" z danego tematu, np.
• 
  

• Test oparty jest w:
  • około 50 %: na podsumowaniach zamieszczonych na końcu danego rozdziału 
  • ok. 50 % na innych treściach przedstawionych na zajęciach, notatkach w zeszycie
• Czas pisania: ok. 12-15 minut 

Logowanie via dziennik

WAŻNE: Musisz mieć osobisty dostęp do dziennika; nie możesz logować się "jako mama", by napisać sprawdzian w formie testu on-line. Musisz mieć własne hasło i konto. Dla osób, które nie umieją się zalogować może być dostępna nieco trudniejsza wersja papierowa.

Test za pomocą dziennika (Vulcan)

Instrukcja:

I. Weź telefon
II. Otwórz przeglądarkę, np. Google, etc.

a) od razu zaloguj się na dziennik, wpisując adres: uonetplus.vulcan.net.pl/powiatcieszynski

b) albo "na około":

• otwórz stronę szkoły: koper.edu.pl ; 
• możesz wyszukać, wpisując np. II LO Kopernik Cieszyn; 
• Znajdź przycisk "Dziennik"

III. Kliknij w sprawdziany
IV. Wybierz dzisiejszą datę, tam będzie link. 

V. Rozwiąż sprawdzian

zaznacz jedną z 4 odpowiedzi; POTWIERDŹ

po rozwiązaniu wszystkich zadań: kliknij prawym górnym rogu - Wyślij odpowiedzi

Podsumowanie rozdziału V: II Rzeczpospolita_

Odrodzenie Rzeczypospolitej
1 Jeszcze przed zakończeniem I wojny światowej we wszystkich zaborach zaczęły powstawać polskie ośrodki władzy. Do najważniejszych należały: Rada Regencyjna. Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej w Lublinie i Polska Komisja Likwidacyjna w Krakowie.
2. 11 listopada 1918 r. Rada Regencyjna powierzyła Józefowi Piłsudskiemu dowództwo nad Wojskiem Polskim.
3. W styczniu 1919 r. polskim premierem został Ignacy Jan Paderewski. Wzmocniło to pozycję Polski podczas konferencji pokojowej w Paryżu.
4. 26 stycznia 1919 r. odbyły się wybory do sejmu ustawodawczego. Jego obrady zainaugurowano 10 lutego.
5. W lutym 1919 r. uchwalono małą konstytucję, na mocy której najwyższą władzę w państwie sprawował sejm, a naczelnik państwa był wykonawcą jego postanowień.
6. Pierwsze lata niepodległości były dla Polski niezwykle trudne. Kraj musiał podźwignąć się ze zniszczeń wojennych. Jego poszczególne części, należące wcześniej do państw zaborczych, różniły się m.in. poziomem rozwoju gospodarczego, infrastrukturą i systemami prawnymi.


Kształtowanie się granicy zachodniej i południowej
1. 27 grudnia 1918 r. wybuchło powstanie wielkopolskie. W jego wyniku niemal cała Wielkopolska została przyłączona do Polski.
2. Zgodnie z postanowieniami traktatu wersalskiego Polska otrzymała Pomorze Gdańskie i liczący ok. 140 km pas wybrzeża. Gdańsk stał się wolnym miastem.
3. O przynależności Górnego Śląska miał zdecydować plebiscyt. Polacy zorganizowali tu też trzy powstania zbrojne. Ostatecznie przyznano Polsce 29% spornego terenu i większość zakładów przemysłowych.
4. W 1919 r. Polacy i Czesi toczyli spór o Śląsk Cieszyński. O jego podziale zdecydował arbitraż Rady Ambasadorów, która przyznała większość obszaru Czechosłowacji.
5. W lipcu 1920 r. odbył się plebiscyt na Warmii, Mazurach i Powiślu. Za przyłączeniem tych terenów do Polski opowiedziało się jedynie 3% ludności.

Walki o granicę wschodnią
1. W 1918 r. wybuchł konflikt polsko-ukraiński Wschodnią. Szczególnie zaciekłe walki o Lwów. Podczas obrony miasta zasłużyli uczniowie i studenci, nazwani Orlętami Lwowskimi.
2. W 1919 r wybuchła wojna polsko-bolszewicka. Podczas wiosennej ofensywy wojska polskie zajęły Wilno i*
3. Wiosną 1920 r. Józef Piłsudski zawarł sojusz z ' Ukraińskiej Republiki Ludowej. Podczas wspólnej ofensywy wojska połskie i ukraińskie zajęły Kijów. Na n^!?' czerwca siły bolszewickie rozpoczęły wielkie ^CZątk|J które zmusiło Polaków do odwrotu. W obliczu zaora*0* polskie władze powołały Rząd Obrony Narodowi^ przewodnictwem Wincentego Witosa. Po<j
4. W dniach 13-15 sierpnia rozegrała się Bitwa Wars?^ ska. W jej wyniku wojska Michaiła TuchaczewskS^' stały rozbite. 31 s.orpnia w bitwie pod Komaro^?" lacy pokonali Armię Konną Siemiona Budionnego
5. Wojnę polsko-bolszewicką zakończył pokój ryski po**, sany 18 marca 1921 r. Na jego mocy Polska zdobyć ległe ziemie na wschodzie.


Rządy parlamentarne i sanacyjne
1.17 marca 1921 r. sejm ustawodawczy przyjął konstytucję marcową. Ustawa zasadnicza określała ustrój Rzeczypospolitej. wprowadzając m.in. urząd prezydenta i dwuizbowy parlament.
2. W listopadzie 1922 r. odbyły się wybory do nowego sejmu. Większość zdobyła w nim koalicja ugrupował ławicowych - Chrześcijański Związek Jedności Narodową
3. Jednym z najważniejszych zadań nowego parlamentu byt wybór prezydenta. Józef Piłsudski zrezygnował z ubiegania się o ten urząd. Ostatecznie 11 grudnia 1922 r. Zgromadzenie Narodowe wybrało na prezydenta Gabneta Narutowicza. Po tym, jak został zamordowany, prezydentem został Stanisław Wojciechowski.
4. Rządy parlamentarne w Polsce charakteryzowały się dużym rozdrobnieniem sceny politycznej. W latach 1919-1926 władzę sprawowało 13 kolejnych gabinetów. Osłabiało to pozycję Polski na arenie międzynarodową

5 t2 maja 1926 r. Józef Piłsudski na czele wiernych sobie oddziałów wojskowych dokonał zamachu stanu. Trzy dni później prezydent Stanisław Wojciechowski i rząd Wincentego Witosa podali się do dymisji.

6 Wkrótce Zgromadzenie Narodowe wybrało na prezydenta prof. Ignacego Mościckiego. 2 sierpnia 1926 r sejm uchwalił nowelę sierpniową, która zwiększała uprawnienia prezydenta.

7> W latach 1926-1939 autorytarne rządy w Polsce sprawowali zwolennicy Józefa Piłsudskiego tworzący obóz polityczny zwany sanacją.

8. W 1935 r. politycy sanacji doprowadzili do uchwalenia konstytucji kwietniowej. Wprowadzała ona ustrój, w którym najważniejszym organem władzy był prezydent.

9. Za rządów sanacji dochodziło do prześladowań opozycji Ich przykładami były proces brzeski i utworzenie obozu dla więźniów politycznych w Berezie Kartuskiej.

10. Józef Piłsudski zmarł 12 maja 1935 r. Po jego śmierci rządy w Polsce nadal sprawowali przedstawiciele sanacji, jednak ich obóz polityczny uległ dezintegracji.

Społeczeństwo i gospodarka II Rzeczypospolitej

1. II Rzeczpospolita była krajem wielowyznaniowym i wielonarodowym. Oprócz Polaków, którzy stanowili ok. 70% społeczeństwa, zamieszkiwali ją: Ukraińcy, Żydzi, Niemcy. Białorusini, Litwini i inne mniejszości narodowe. Ich prawa były gwarantowane przez polską konstytucję.

2. W latach 1923-1925 premierem Polski był Władysław Grabski. Jego rząd wdrożył ważne reformy: monetarną, wprowadzającą walutę - złoty polski, i rolną.

3. Jednym z największych dokonań II Rzeczypospolitej była budowa Gdyni. W ciągu kilkunastu lat powstał tu jeden z największych portów na Bałtyku i liczące 120 tys. mieszkańców miasto. Szczególne zasługi dla tej inwestycji miał minister Eugeniusz Kwiatkowski.

4. W drugiej połowie lat 30. XX w. z inicjatywy Eugeniusza Kwiatkowskiego powołano Centralny Okręg Przemysłowy. Tworzyło go ponad sto zakładów przemysłowych. Ta inwestycja przyniosła ożywienie gospodarcze Polski. Jej rozwój został jednak zatrzymany przez wybuch II wojny światowej.

Kultura i nauka w II Rzeczypospolitej

1. Jednym z największych problemów społecznych w odrodzonej Polsce był analfabetyzm. Na niektórych obszarach kraju niepiśmiennych było nawet 60% mieszkańców.

2. W II Rzeczypospolitej przeprowadzono dwie ważne reformy edukacji. Pierwsza, z 1924 r., polegała na wprowadzeniu szkół dwujęzycznych dla przedstawicieli mniejszości narodowych. Celem drugiej reformy, z 1932 r. było m in. zatarcie różnic edukacyjnych pomiędzy dawnymi zaborami poprzez ujednoliceń programów nauczania

3. W okresie dwudziestolec.fi międzywM^nrego .: / uczeni, w tym matematycy i fHozoi<///i9 7#

me zarówno w ojczyźnie, jak » /a

3. W okresie dwudziesto:. ■ -uczeni, w rym matema: .

nie zaró wno w ojczyźnie .

4. Do najwybitniejszych tworr;c żeli m.in.: Julian Tuwim .■ 3. r Ignacy Witkiewicz, Bruno Szulc

Zofia Nałkowska i Mara Dąbrowska

5. W międzywojniu rozwija-, się kino i radio, zapoczątkowano tez telewizję

 

Polityka zagraniczna II RP

1. W pierwszej połowie lat 20. XX w. Polska miała słabą pozycję na arenie międzynarodowej. Jej przedstawień pominięci m.in. podczas konferencji w Locamo w 1925 r.

2. W okresie sanacji Polska prowadziła wobec Niemiec i ZSRS politykę równych odległości, zwaną też poiityką równowagi. W 1932 r. Polska podpisała traktat o nieagresji z ZSRS, a dwa lata później deklarację o niestosowaniu przemocy z Niemcami.

3. W 1938 r. w związku z rozpadem Czechosłowacji wojska polskie zajęły Zaolzie.

4. W 1938 r. Niemcy zażądały od Polski zgody na przyłączenie Gdańska do Rzeszy, pozwolenia na budowę trasy eksterytorialnej do Prus Wschodnich i przystąpienia do paktu antykominternowskiego. Władze Rzeczypospolitej odrzuciły te żądania.

5. Wobec zagrożenia ze strony Niemiec Polska zawiązała sojusze z Wielką Brytanią i Francją.

6. 23 sierpnia 1939 r. ZSRS i Niemcy zawarły pakt Ribben-trop-Mołotow. Tajny aneks do tego dokumentu zawierał opis stref wpływów obu państw.